Hasta Siempre Comandante

γράφει η Γεωργία Κουτσιουρή

Έφυγε απο τη ζωή σε ηλικία 90 ετών ο Comandante Φιντέλ Κάστρο.

Ο ηγέτης που κυβέρνησε την Κούβα με πυγμή σχεδόν για μισό αιώνα αψηφώντας 11 αμερικανούς προέδρους.

Μια από τις πλέον εμβληματικές φυσιογνωμίες του 20ού αιώνα, ένας από τους ιστορικότερους και ασυμβίβαστους πολιτικούς ηγέτες, ο άνθρωπος που κατάφερε να απελευθερώσει μια χώρα από έναν δικτάτορα και να τη διατηρήσει συσπειρωμένη παρά τον αποκλεισμό της, έκλεισε τα μάτια του για να ξεκουραστεί έπειτα από μια πολυτάραχη και γεμάτη ζωή.

Γιος ενός γαιοκτήμονα ισπανικής καταγωγής, ο Φιντέλ Αλεχάντρο Κάστρο Ρους γεννήθηκε στις 13 Αυγούστου 1926 στην πόλη Μπιράν της επαρχίας Οριέντε (ανατολικά). Φοίτησε σε σχολείο των Ιησουιτών και έλαβε το πτυχίο της Νομικής από το Πανεπιστήμιο της Αβάνας.

Τον Αύγουστο του 1958 ξεκινά μια μεγάλη επίθεση η οποία θα καταλήξει στην κατάρρευση του καθεστώτος του Μπατίστα την 1η Ιανουαρίου 1959. Στις 8 Ιανουαρίου, περιβαλλόμενος από τους "barbudos" (γεννειοφόρους)  του --τον αδελφό του Ραούλ, τον "Τσε" Γκεβάρα, τον χαρισματικό Καμίλο Σιενφουέγος-- ο Φιδέλ Κάστρο εισέρχεται θριαμβευτικά στην Αβάνα.

Το 1965 έγινε γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Κούβας και το 1976 συγκέντρωσε στο πρόσωπό του τα αξιώματα του προέδρου του κράτους και του αρχηγού των Ενόπλων Δυνάμεων. Το 1991 επανεκλέχτηκε γενικός γραμματέας του κόμματος και το 1993, 1998 και 2003 το Συμβούλιο των Αντιπροσώπων ανανέωσε για πέντε χρόνια την προεδρική του θητεία. Αναδείχτηκε σε ηγετική μορφή του Τρίτου Κόσμου και ανέπτυξε τους δεσμούς της χώρας του τόσο με αφρικανικές όσο και με ασιατικές χώρες.

Το 1975 έστειλε στρατεύματα στην Ανγκόλα στο πλευρό του Λαϊκού Κινήματος για την Απελευθέρωση της Ανγκόλας και το 1978 στην Αιθιοπία για την αντιμετώπιση της εισβολής της Σομαλίας.Το γεγονός αυτό, καθώς και η βοήθεια που πρόσφερε στους Σαντινίστας της Νικαράγουας το 1979, επιδείνωσε ακόμη περισσότερο τις σχέσεις του με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το 1991 η ανατροπή των καθεστώτων του υπαρκτού σοσιαλισμού και η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης σήμαναν την απαρχή μεγάλων οικονομικών δυσκολιών για την Κούβα και ο Κάστρο αναγκάστηκε να κάνει ορισμένα ανοίγματα προς την κατεύθυνση της φιλελευθεροποίησης της κουβανικής οικονομίας. Τιμήθηκε με το διεθνές βραβείο Λένιν (1961) και το χρυσό μετάλλιο Ζολιό-Κιουρί για την ειρήνη το 1972. Συνέγραψε πολιτικά έργα, τα νεότερα από τα οποία είναι Οκτωβριανή Επανάσταση και η Επανάσταση της Κούβας (1978), Φιδέλ (1987).

Ο ηγέτης της Κούβας, Φιδέλ Κάστρο, υποβλήθηκε σε εγχείρηση στο έντερο, καθώς έπασχε από καρκίνο, στο συγκεκριμένο σημείο, στις 31 Ιουλίου 2006 και μεταβίβασε προσωρινά την εξουσία στον αδελφό του, Ραούλ Κάστρο.

Στις 19 Φεβρουαρίου του 2008, έπειτα από μισό αιώνα στο τιμόνι της Κούβας, ο Κάστρο ανακοίνωσε την οριστική παραίτησή του.

Σύμβολο των ελπίδων του Τρίτου Κόσμου και των απελευθερωτικών κινημάτων στην αρχή της επανάστασής του το 1959, ο "Barbudo" με την πράσινη στρατιωτική στολή στο χρώμα της ελιάς μετατράπηκε ωστόσο σιγά σιγά σε έναν αυταρχικό και δογματικό ηγέτη, αρνούμενος κάθε φιλελευθεροποίηση και εμποδίζοντας κάθε αντιπολίτευση.

Είναι αυτός όμως που συνέδεσε το όνομά του με την επανάσταση και την αξιοπρέπεια .

Οι ΗΠΑ, είχαν κάθε λόγω να εξαπολύσουν αυτόν τον – με όλα τα μέσα – υπερπεντηκονταετή τους πόλεμο εναντίον της Κούβας.

Πριν την Επανάσταση η Κούβα ήταν η «παιδική χαρά» των ΗΠΑ.

Ήταν ο χώρος στον οποίο έκαναν τα πάρτι τους από τις φαμίλιες της Μαφίας υπό τον Λάκι Λουτσιάνο μέχρι τις αμερικάνικες πολυεθνικές. Από την ITT και την United Fruit που ήλεγχε 110.000 στρέμματα στο νησί μέχρι την Francisco Sugar Company που ανήκε στο διευθυντή της CIA Αλεν Ντάλες και την Bethlehem Steel Corporation που εξουσίαζε το 80% του εξαγόμενου ορυκτού πλούτου της χώρας (πλήθος στοιχείων για τον ρόλο των ΗΠΑ στην Κούβα περιέχονται στο βιβλίο του Κώστα Λουλουδάκη, «Ασπρα Μαντήλια στην Plaza de Mayo», εκδόσεις ΚΨΜ).

Ο λαός όμως από την άλλη ζουσε μέσα στην εξαθλίωση.

Την εικόνα στην προεπαναστατική Κούβα είχε περιγράψει ο Φιντέλ Κάστρο στην απολογία του μετά την αποτυχημένη επίθεση των επαναστατών το 1953 στο στρατόπεδο Μονκάδα:

«Αδιανόητο είναι ότι υπάρχουν άνθρωποι που πεινάνε ενώ υπάρχει γη να σπείρουν. Αδιανόητο είναι ότι υπάρχουν παιδιά που πεθαίνουν χωρίς ιατρική περίθαλψη. Αδιανόητο είναι ότι το 30% των αγροτών μας δεν ξέρουν να βάλουν ούτε την υπογραφή τους και το 99% δεν ξέρουν την ιστορία της Κούβας. Αδιανόητο είναι ότι οι οικογένειες στην ύπαιθρο ζουν σε χειρότερες συνθήκες από ότι οι Ινδιάνοι που συνάντησε ο Κολόμβος (…). Το 90% των παιδιών στην ύπαιθρο υποφέρει από παράσιτα της γης που εισχωρούν από τα νύχια των ποδιών τους γιατί περιπατάνε ξυπόλυτα» (Κώστας Λουλουδάκης ο.π.) 

Αλλά η Κούβα τα κατάφερε. Και στάθηκε στα πόδια παρά την τεράστια δοκιμασία που υπέστη μετά τις εξελίξεις του 1990 με την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης.       

 Σήμερα, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, η Κούβα έχει 

«ένα από τα πιο αποτελεσματικά εκπαιδευτικά συστήματα στον κόσμο, όπως αυτά της Φινλανδίας, της Σιγκαπούρης, της Σαγκάης, της Δημοκρατίας της Κορέας, της Ελβετίας, της Ολλανδίας και του Καναδά».

Η Κούβα διαθέτει ένα από τα πιο ολοκληρωμένα συστήματα Παιδείας, Υγείας και Κοινωνικής Πρόνοιας. Η Παγκόσμια Τράπεζα, αναφέρει:

 «Η Κούβα είναι διεθνώς αναγνωρισμένη για τα επιτεύγματά της στους τομείς της εκπαίδευσης και της υγείας (…) Από την Κουβανική Επανάσταση το 1959 και μέχρι σήμερα, η χώρα έχει δημιουργήσει ένα σύστημα κοινωνικής πρόνοιας που εγγυάται την δωρεάν πρόσβαση όλων των πολιτών της στην εκπαίδευση και στην υγειονομική περίθαλψη (…). Άλλο επίτευγμα του νησιού είναι η εξάλειψη ορισμένων ασθενειών, η προσφορά ασφαλούς νερού και διάφορα άλλα βασικά για τη δημόσια υγεία. Η Κούβα έχει έναν από τους χαμηλότερους δείκτες σε ποσοστά βρεφικής θνησιμότητας στην περιοχή και έναν από τους μεγαλύτερους σε προσδόκιμο ζωής» («Καθημερινή», 16/11/2014).
Η σοσιαλιστική Κούβα, στα 57 χρόνια της ύπαρξής της, χωρίς ποτέ να κάνει έκπτωση στο διεθνιστικό της χρέος, πορεύτηκε και κέρδισε τη ζωή κάτω από το σύνθημα «Πατρίδα ή θάνατος» («Patria o muerte»). Έδωσε κάτω από ανείπωτες συνθήκες τη μάχη για το συνολικό όφελος και τη βελτίωση των συνθηκών ζωής σε όλους τους τομείς και για κάθε Κουβανό πολίτη. Και την κέρδισε!

Στα εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους στον κόσμο που δεν ξέρουν γράμματα, στα εκατομμύρια παιδιά στον κόσμο που δεν έχουν εκπαίδευση ή υφίστανται την παιδική εργασιακή εκμετάλλευση, στα εκατομμύρια ανθρώπους που δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, στα εκατομμύρια ανθρώπους στον κόσμο που δεν έχουν πρόσβαση σε νερό και υποδομές υγιεινής, στα εκατοντάδες εκατομμύρια άνεργων και ανασφάλιστων στο κόσμο, κανείς δεν ζει στην Κούβα. Τα θύματα φυλετικού ή θρησκευτικού ρατσισμού στην Κούβα είναι μηδέν.

Και αν κάποιοι ξεχνούν την αξιοπρέπεια του κάθε λαού,  μας το υπενθυμίζει ο ίδιος με το περίφημο άρθρο του τον περασμένο Μάρτη στην «Γκράνμα», την επομένη της επίσκεψης του προέδρου των ΗΠΑ στο νησί.
Είναι εκεί, υπό τον τίτλο «Αδελφέ Ομπάμα», που ο Κάστρο σχολιάζοντας και απαντώντας στις «σοροπιασμένες λέξεις» – όπως αναφέρει – του Μπάρακ Ομπάμα, καταλήγει: 

Κανείς δεν μπορεί να έχει την ψευδαίσθηση πως οι άνθρωποι αυτής της ευγενούς και ανιδιοτελούς χώρας θα παραδώσουν τη δόξα, τα δικαιώματα και τον πνευματικό τους πλούτο, που έχουν έρθει μέσα από την ανάπτυξη της εκπαίδευσης, της επιστήμης και του πολιτισμού.

Θέλω επίσης να επισημάνω πως είμαστε ικανοί να παράγουμε τα δικά μας τρόφιμα και υλικά αγαθά που χρειαζόμαστε χάρη στην προσπάθεια και την ευφυΐα του δικού μας λαού.

Δεν χρειαζόμαστε τα δώρα της αυτοκρατορίας.

Οι προσπάθειές μας θα είναι νόμιμες και ειρηνικές, επειδή ταιριάζουν με τη δέσμευσή μας για την ειρήνη και την αδελφοσύνη όλων των ανθρώπων που ζουν σε αυτόν τον πλανήτη.”

Μια που είναι πρόσφατη η επίσκεψη του αμερικανού προέδρου στην χώρα μας, μπορείται να σκεφτήτε έναν έλληνα πολιτικό που θα αρνούνταν τα "δώρα της αυτοκρατορίας" σηκώνοντας όλο το βάρος των συνεπειών και οδηγώντας τη χώρα μπροστά, σε μια μοναχική σίγουρα πορεία, αλλά με το κεφάλι ψηλά; Μην κουράζεστε!

Ας συνεχίσουμε το ταξίδι μας στη ζωή του μεγάλου ηγέτη.

Ο Φιντέλ Κάστρο κατάφερε να επιζήσει από συνολικά 638 απόπειρες δολοφονίας της CIA.

 Η CIA μετά την επιτυχημένη επανάσταση που ανέτρεψε τον Φουλχένσιο Μπατίστα το 1959, άρχισε να σχεδιάζει την εξόντωση του Κάστρο. Την περίοδο 1960-1965 η CIA αποπειράθηκε να τον σκοτώσει 8 φορές.

Ο πρώην επικεφαλής των κουβανικών μυστικών υπηρεσιών Φαμπιάν Εσκαλάντε, ο οποίος είχε σκοπό να προστατεύει τον Κάστρο σε ντοκιμαντέρ που προετοίμασε, αναφέρει πως συνολικά οι απόπειρες δολοφονίες κατά του Κάστρο ήταν 638!

Πούρο που θα εκρήγνυτο, μια δηλητηριασμένη στολή καταδύσεων, ακόμη και μια μεγάλη δόση LSD ήταν μερικοί από τους ευφάνταστους τρόπους που βρήκαν για να σκοτώσουν τον Κάστρο.

Ο Κάστρο είχε πει κάποτε ότι «αν το να γλιτώνεις απόπειρες δολοφονίας ήταν ολυμπιακό άθλημα, θα κέρδιζα το χρυσό».

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο ιστορικός ηγέτης της Κούβας είχε γραφτεί στο Βιβλίο των Ρεκόρ Γκίνες, ως το άτομο εναντίον του οποίου έχουν γίνει οι περισσότερες απόπειρες δολοφονίας.

Έτσι ο μόνος που κατάφερε να τον νικήσει είναι ο καρκίνος στις 25 Νοεμβρίου 2016.

Ένα όμως είναι σίγουρο. Ένα είναι το μήνυμα του κουβανικού λαού προς όλο τον κόσμο και το επαναλαμβάνουμε:

Η Κούβα έφτασε ως εδώ όρθια! Στάθηκε στα πόδια της χωρίς να προσκυνήσει! Χωρίς να γονατίσει! Χωρίς να υποταχθεί! Χωρίς να ταπεινωθεί! Με το λαό της να μην εγκαταλείπει ούτε μια στιγμή, ακόμα και στις πιο δύσκολες συνθήκες, την αξιοπρέπεια και το δικαίωμά του να αποφασίζει αυτός για τη ζωή του και για τη χώρα του!

Σύμβολο του πατριωτισμού, του διεθνισμού και της αξιοπρέπειας στην αέναη προσπάθεια του ανθρώπου να περπατάει όρθιος,Ο Φιντέλ Κάστρο.

 

 

Hasta Siempre Comandante!!!

 
 
 
Γεωργία Κουτσιουρή